خبرگزاري فارس: استاد اقتصاد كشاورزي دانشگاه شيراز گفت: راندمان آبياري در كشاورزي ايران 30 تا 35 درصد است.
بهاء الدين نجفي استاد اقتصاد كشاورزي دانشگاه شيراز در گفت و گو با خبرنگار اقتصادي خبرگزاري فارس، افزود: مشكلي كه در مورد بهرهوري استفاده از آب در كشور وجود دارد، اين است كه آبياري اغلب به شيوههاي سنتي انجام ميشود، حجم آبياري تحت فشار و پيشرفته اندك است.
وي در مورد راندمان آبياري در كشور گفت: كارشناسان رقم بين 30 تا 35 درصد در آبياري كشاورزي ايران را ذكر ميكنند.
استاد اقتصاد كشاورزي دانشگاه شيراز در مورد بارندگي 285 ميلي متر در سال 86-85 كه بيش از ميانگين 37 ساله كشور است، گفت: مهم پراكندگي زماني و مكاني بارندگي است، زيرا در نوار شمالي كشور بالاي 1000 ميلي متر و در كوير زير 100 ميليمتر بارندگي وجود دارد.
وي در مورد تلفات آب در سطح مزرعه گفت: تبخير و از دسترس خارج شدن آب مشكل قديمي مزارع ايران است.
نجفي گفت: اگر روشهاي آبياري تحت فشار اجرا شود، راندمان آبياري به 60 تا 70 درصد ميرسد.
* پايين بودن بهرهوري آب مشكل كشاورزي
استاد دانشگاه شيراز گفت: اگر بهرهوري آب در كشاورزي بالاي 50 درصد باشد، مطلوب است، ولي هنوز تا آن رقم فاصله وجود دارد، همچنين توزيع بارندگي مهم است، زيرا در اكثر نقاط كشور كمتر از 250 ميليمتر در سال بارندگي وجود دارد.
وي گفت: با افزايش جمعيت، تراكم كشت در كشور بالا رفته است، اگر در گذشته زمين آيش نگه داشته ميشد، اكنون زمين خالي براي آيش وجود ندارد ، لذا كمبود منابع آبي در بيشتر مناطق ايران ملاحظه ميشود.
*بحران افت سطح آبهاي زيرزميني
نجفي گفت: بيشتر مناطق كشور با بحران آب دست و پنجه نرم مي كنند و سطح سفره آبهاي زيرزميني مرتب كاهش پيدا مي كند، بنابراين كشاورزان مجبورند براي برداشت آب از دل زمين مرتب چاههاي عميق تري حفر كنند.
اين استاد دانشگاه شيراز گفت: دشتهاي استان فارس، كرمان، خراسان و به ويژه مشهد با بحران آب و افت سطح سفرههاي زيرزميني آب مواجه هستند.
وي در مورد جايگزيني آبهاي زيرزميني گفت: طرحهاي جايگزيني آب سفرههاي زيرزميني و تغذيه مصنوعي سفرهها در برخي مناطق اجرا ميشود ، از جمله مهار سيلابها و ذخيره سازي براي استفاده در كشاورزي، احداث سدهاي كوچك، استخرهاي كوچك و طرحهاي پخش سيلاب از جمله اين طرحها است كه البته نياز به سرمايه گذاري دارند.
نجفي با اشاره به اين كه خود كشاورزان توان سرمايهگذاري در طرحهاي ذخيره آب ندارند، گفت: منابع دولت هم محدود است ، بنابراين بايد با كمك خود كشاورزان و استفاده از تسهيلات ارزان قيمت طرحهاي ذخيره آب كشاورزي اجرا شوند.
وي با اشاره به كمبود آب لزوم استفاده از شيوههاي مدرن آبياري و سرمايهگذ اري در منابع آبي را يادآور شد و افزود: اتلاف آب در مزارعه بايد حداقل شود.
* صادرات مجازي آب
نجفي خاطر نشان ساخت: هر چند افزايش صادرات محصول كشاورزي با ديد مثبت نگريسته ميشود، ولي صادرات محصول كشاورزي كشور كه با كمبود آب همراه است، يعني صادرات مجازي آب، بنابراين نبايد در صادرات محصولات كشاورزي اشتياق فراوان نشان داد.
استاد دانشگاه شيراز با اشاره به اين كه اكثر كشورهاي اروپايي زراعت ديم دارند، گفت: هزينه آبياري در آن كشورها وجود ندارد، لذا صادرات محصول به نفع آنها است، ولي در كشور ايران كه براري كشاورزي آب را از دل 300 متري زمين با انرژي فراوان به دست ميآورند ، صادرات محصول آنهم به صورت خام و ارزان صرفه اقتصادي ندارد.
نجفي گفت: كارشناسان بايد هزينههاي انرژي و آب در كشاورزي را در توليد محصول محاسبه كنند و آنگاه با قيمت صادرات محصول مقايسه كنند، اگر صرفه داشت ، صادر شود.
نجفي با اشاره به اين كه همه علت افزايش توليد بايد به حساب بارندگي گذاشته شود، گفت: استفاده از فناوري كشاورزي در كود، بذر و مراقبت زراعي باعث افزايش توليد شده است، البته بارندگي هم به كمك فناوري آمده و باعث افزايش توليد كشاورزي ميشود. |
